18 Ekim 2021 itibariyle Covid-19 ile mücadelede aşılanan sayısı kişiye ulaştı.

a İmsak Vakti 05:47
İstanbul 16°
  • Adana
  • Adıyaman
  • Afyonkarahisar
  • Ağrı
  • Amasya
  • Ankara
  • Antalya
  • Artvin
  • Aydın
  • Balıkesir
  • Bilecik
  • Bingöl
  • Bitlis
  • Bolu
  • Burdur
  • Bursa
  • Çanakkale
  • Çankırı
  • Çorum
  • Denizli
  • Diyarbakır
  • Edirne
  • Elazığ
  • Erzincan
  • Erzurum
  • Eskişehir
  • Gaziantep
  • Giresun
  • Gümüşhane
  • Hakkâri
  • Hatay
  • Isparta
  • Mersin
  • istanbul
  • izmir
  • Kars
  • Kastamonu
  • Kayseri
  • Kırklareli
  • Kırşehir
  • Kocaeli
  • Konya
  • Kütahya
  • Malatya
  • Manisa
  • Kahramanmaraş
  • Mardin
  • Muğla
  • Muş
  • Nevşehir
  • Niğde
  • Ordu
  • Rize
  • Sakarya
  • Samsun
  • Siirt
  • Sinop
  • Sivas
  • Tekirdağ
  • Tokat
  • Trabzon
  • Tunceli
  • Şanlıurfa
  • Uşak
  • Van
  • Yozgat
  • Zonguldak
  • Aksaray
  • Bayburt
  • Karaman
  • Kırıkkale
  • Batman
  • Şırnak
  • Bartın
  • Ardahan
  • Iğdır
  • Yalova
  • Karabük
  • Kilis
  • Osmaniye
  • Düzce
a

Son dakika… Savaş uçakları havada çarpıştı! Dünya şokta…

Halihazırda yeryüzünün en tehlikeli noktalarından birinde iki jet kalkıştan 36 dakika sonra okyanus üstünde çarpıştı, yerel medyaya yansıyan ilk görüntülerde enkazın kilometrelerce alana yayıldığı göze çarpıyor.

Çin’in bağımsızlığını tanımadığı ve sık sık savaş uçaklarıyla gövde gösterisine giriştiği Güney Asya’daki ada ülkesi Tayvan’da, bugün havada feci bir kaza gerçekleşti. Tayvan ordusuna ait F-5E jetlerinden biri Ekim ayında kaybolmuş, kısa süre sonra uçağın düştüğü ve pilotun da hayatını kaybettiği Taipei yönetimi tarafından açıklanmıştı. Tayvan Hava Kuvvetlerine ait F-5E jetlerinden dördü, Pazartesi günü öğleden sonra Taitung’un Zhi-Hang Hava Üssü’nden eğitim uçuşu için havalandığında her şey normal görünüyordu. Kokpitlerinde birer pilotun bulunduğu jetlerden ikisi, yerel saatle öğleden sonra 14.30’da gerçekleşen kalkıştan 36 dakika sonra havada çarpıştı. Pingtung ilçesi yakınlarında, okyanus üstünde gerçekleşen çarpışmadan saniyeler önce F-5E jetlerinin pilotları kendilerini fırlatmayı başardı. Çarpışmanın duyulmasıyla sahil güvenlik, kurtarma gemileri ve helikopterlerin de yer aldığı ekipler pilotları ve enkazı bulmak için operasyon başlattı. Yerel medyaya yansıyan ilk görüntülerde uçakların enkazının kilometrelerce alana yayıldığı göze çarpıyor. Pilotlardan birinin paraşütüyle kıyıya inmeyi başardığı bildiriliyor.

ABD üretimi F-5’ler, 1970’lerin sonundan bu yana Tayvan ordusu tarafından kullanılıyor. Tayvan Savunma Bakanlığı, çarpışmaya ilişkin resmi bir açıklama üzerinde çalışıldığını belirtti. Tayvan’da Ekim ayında bir başka F-5E jeti düşmüş ve pilot yaşamını yitirmişti. Birkaç hafta sonra ise, Kasım ayında bu kez modern bir F-16 Tayvan’ın doğu kıyılarında düştü ve yine pilot öldü. Ocak 2020’de ise Tayvan’ın üst düzey askeri yetkililerini taşıyan bir helikopter başkent Taipei yakınlarındaki dağlık alanda yere çakıldı, sekiz kişi hayatını kaybetti.

ABD USS OHIO’YU GÖNDERDİ

ABD’nin desteklediği Tayvan’la sürekli işgal tehditleri savuran Çin arasındaki boğaz, halihazırda yeryüzünün en tehlikeli noktalarından biri. 2021’in başından bu yana askeri hareketlilik zirve noktasına çıkarken, uçak gemileri ve denizaltılar bölgeye yığıldı.

İngiliz medyası, Şubat ayında Çin ve ABD arasında her zamankinden daha çok bir savaşın patlak verebileceğini yazdı. Devlerin kapışma alanı ise, Pekin yönetiminin bağımsızlığını tanımadığı Tayvan. Daha önce Tayvan’ı işgal edebileceğini Devlet Başkanı Şi Jinping’den ordudaki generallere kadar birçok farklı isimle ilan eden Çin, ABD’deki başkan değişikliğinin ardından baskısını daha da artırdı. Çin birçok savaş uçağını Tayvan hava sahasına gönderdi, bu sıradaUSS Theodore Roosevelt uçak gemisi tartışmalı Güney Çin Denizi sularına girmişti. Taipei yönetimi en az 15 uçağın hava sahasını ihlal ettiğini açıkladı. Çin jetlerine karşı Tayvan savaş uçakları da havalandı. 20 Ocak’ta Beyaz Saray’a yerleşen Joe Biden yönetimi ise Pekin yönetiminin havadaki gövde gösterisine bugüne kadar görülmemiş bir yanıt verdi, ABD’nin en büyük nükleer denizaltısı USS Ohio’yu Pasifik’te devriyeye çıkardı. Bunun üzerine Çin’den bir karşı hamle daha geldi, silahlı iki sahil güvenlik aracı Japon kara sularına giriş yaptı. Çin devriyeleri Tayvan’a hayli yakın konumda bulunan ve Japonya kontrolündeki Senkaku Adaları’na kadar yaklaştı.

SAVAŞIN ADRESİ: YERYÜZÜNÜN EN TEHLİKELİ YERİ

Tüm yaşananları değerlendiren ABD’nin en etkili dış politika uzmanları, bölgede bir çatışma ihtimalinin son 13 yılda ilk kez en üst düzeye çıktığı uyarısını yaptı. ABD Dış İlişkiler Konseyi-Council on Foreign Relations (CFR) düşünce kuruluşunun uzmanlarına göre, Tayvan halihazırda yeryüzünde bir savaş çıkma ihtimali bulunan en tehlikeli bölge.  ABD dış politika çevrelerinin en etkili düşünce kuruluşu olarak bilinen CFR uzmanları ayrıca muhtemel bir savaşa ABD ve Çin’in yanı sıra bölgedeke diğer büyük güçlerin de karışabileceği tahminini yaptı. CFR’nin yayınladığı rapora göre, nükleer süpergüçler arasındaki en ufak bir çarpışma her iki ülke ve diğer yerleri yok edebilir. Donald Trump iktidarının son günlerinde ortaya çıkan bir belge, ABD’nin Tayvan’a yönelik herhangi bir saldırıda doğrudan Çin’le boy ölçüşeceğini ortaya koymuştu. Dünyanın en büyük deniz kuvvetlerine sahip Çin ile ABD arasındaki donanma karşılaştırması ise şöyle: Savaş gemileri ve fırkateynlerde Çin’in açık ara üstünlüğüne rağmen, ABD 20 uçak gemisiyle bu alanda dünyada rakipsiz. Denizaltılarda ise iki ülke yakın rakamlara sahip: Çin ordusunun 77 denizaltısı var, bu sayı ABD’de 66.

‘PASİFİKTEKİ EN KORKUTUCU SİLAH’

ABD’nin Çin’e gözdağı için USS Ohio denizaltısını bölgeye göndermesi, CNN International’da ‘Bu Pasifik’teki en korkutucu ABD donanma silahı olabilir’ başlığıyla duyuruldu. Analizde, Soğuk Savaş’ta birçok Sovyet şehrini aynı anda yok etmek için üretilen denizaltının harekete geçtiği belirtildi.

Uzun yıllar nükleer füzelerle okyanusların altında dolaşan denizaltıdan daha sonra nükleer füzeler çıkarıldı ancak halen kapasitesi inanılmaz. USS Ohio’ya tam 154 Tomahawk kruz füzesi yüklenebiliyor. Bu denizaltıyı en yakın rakibinden yüzde 50’yi aşkın daha fazla bir kapasiteye ulaştırıyor. Denizaltıdan karaya da fırlatılabilen füzelerin savaş başlıkları 450 kilogram ağırlığa sahip. Pekin yönetimi halihazırda devasa kaynaklarla savaş uçağı ve gemilerini vurabilen onlarca denizaltılık bir filo geliştirmeye çalışıyor. Çin’in hedefi elbette düşman denizaltılarını batırmak. Ancak CNN’deki analize göre, tüm ilerlemeye rağmen Çin henüz Soğuk Savaş dönemindeki denizaltı gücüne ulaşabilmiş değil.

Londra’daki Kraliyet Birleşik Hizmetler Enstitüsü’nde donanma uzmanı olan Sidharth Kaushal, USS Ohio’nun Pasifik’te operasyonel hale getirilmesi halinde Çin kıyılarına kadar gizlice yaklaşabileceğini söylüyor. Dev denizaltı şimdiye kadar yapılmış en sessizlerden biri. Soğuk Savaş döneminde USS Ohio ile birlikte üretilen 17 denizaltı, nükleer başlıklar da takılabilen 24 Trident kıtalararası balistik füze taşıyabiliyordu. Pentagon, Sovyetler Birliği’nden gelebilecek muhtemel bir nükleer füze saldırısına karşı denizaltıları suyun altında kontra saldırı için bekletiyordu. Suyun altında uzun süre sessizce kalabilen USS Ohio, Soğuk Savaş’ın sona ermesiyle Michigan, Florida ve Georgia gibi denizaltılarla birlikte güncellendi. Dört denizaltıya 2007 yılında balistik füzeler yerine güdümlü füzeler yüklendi. İçine özel kuvvetler için bölüm yapıldı, daha küçük denizaltılar yerleştirildi. USS Ohio, 2007’den bu yana ABD’nin batı kıyısındaki Kitsap Deniz Üssü’nde görev yapıyordu ve sıklıkla Pasifik Okyanusu’ndaki ABD toprağı Guam Adası’na sevk ediliyordu. Denizaltının Pasifik Okyanusu’ndaki yeni görevinden fotoğrafları ise donanmanın resmi Twitter hesabı paylaştı. Fotoğraflarda denizaltının üstünde botları hazırlayan ABD özel kuvvetler askerleri görülüyordu.

SAVAŞ GEMİSİ TAYVAN BOĞAZI’NDAN GEÇTİ

USS John S. McCain savaş gemisi de, Şubat ayı başında Tayvan Boğazı’ndan geçerek yine Pekin’in hak iddia ettiği Şişa (Paracel) adalarının kara sularına girdi. ABD’nin hamlesi Çin’in ciddi şekilde tepkisini çekti ve savaş gemisinin peşine düşüldü. Ocak ayı sonunda ise Pekin yönetimi bağımsızlığını kabul etmediği Tayvan semalarında çok sayıda savaş uçağı uçurdu, Güney Asya’da şimşek yüklü bulutlar çarpıştı. Reuters gövde gösterisinin ABD uçak gemisinin bölgeye ulaşmasından hemen sonra gerçekleştiğini bildirdi. Tayvan, USS Theodore Roosevelt uçak gemisinin tartışmalı Güney Çin Denizi’nde bulunduğu sırada en az 15 uçağın hava sahasını ihlal ettiğini açıkladı. Çin jetlerine karşı Tayvan savaş uçakları da havalandı.

Analistler, Çin’in gövde gösterisiyle Joe Biden’ın Tayvan’a vereceği desteğin seviyesini test ettiğini belirtiyor. BBC Tayvan muhabiri Cindy Sui, ‘Biden için güçlü bir mesaj’ verildiğini aktarıyor. BBC muhabirine göre, Pekin yönetimi arka bahçesi gibi gördüğü bölgede jetlerini uçurarak aynı zamanda Tayvan lideri Tsai Ing-wen’e de bir uyarı gönderdi.

2 DAKİKA 30 SANİYELİK VİDEO

Tayvan ve Çin, hayli fırtınalı geçen 2020 yılını geride bıraktı. Eylül ayında savaş uçaklarıyla birbirlerine meydan okudular, birkaç hafta geçmeden resmi televizyon bu kez dünyanın yüreğini ağzına getiren görüntüleri ekrana getirdi. Çin ordusu, komşu ülke Tayvan’ın işgalini prova eden bir tatbikata girişti. Amerikan Washington Post gazetesi, ‘Çin Tayvan’ı yeni video görüntüsüyle tehdit etti’ başlığıyla haberi sundu.

Çin Merkez Televizyonu (CCTV) kanalının yayınladığı video kaydında, binlerce askerin havadan ve karadan ismi açıklanmayan bir adaya füzeler ve insansız hava araçlarıyla saldırdığı görülüyor. Adanının kıyısına çıkarma yapan Çin birliklerinin gerçek mermiler kullandığı bildirildi. 2 dakika 30 saniyelik kayıtta havalanan helikopterlerden de yine füzeler ateşlendi. Su altında gerçekleşen patlamalar, ateş açan tanklar, karadan fırlatılan onlarca füze video kaydında dikkat çeken ayrıntılar arasında.

EN HASSAS BÖLGESEL SORUN

Tayvan, Çin’in en hassas bölgesel sorunu. Çin’de 2005 yılında Ulusal Halk Kongresi’nin yıllık toplantısında, Tayvan’ın bağımsızlığına karşı gündeme alınan yasa tasarısı oybirliğiyle kabul edilmişti. Söz konusu yasa, resmi olarak bağımsızlık ilan etmesi halinde Tayvan’a karşı askeri güç kullanılmasını öngörüyor. Çin Tayvan’ı bir gün anakara ile bir araya gelecek bir eyaleti olarak görse de, birçok Tayvanlı ülkelerinin bağımsız olduğunu savunuyor. Çin ayrıca uluslararası alanda tecrit etmeye çalıştığı Tayvan’la, diplomatik ilişkileri olan az sayıdaki ülkeye de baskı uyguluyor.

Pekin yönetimi 2019’un başında Tayvan’ın bağımsızlığının bir felaket olacağını duyurmuş, Şi Jinping ada ülkesinin egemenliklerini kabul etmemesi halinde saldırabileceklerini söylemişti. Ada ülkesindeki bağımsızlık yanlılarını tehdit eden Çin lideri Şi, “Tayvan’daki herkes, bağımsızlığın, büyük bir felaket olacağını anlamalıdır” demişti: “Ayrılıkçı herhangi bir adıma izin vermeyeceğiz. Kuvvet kullanmamak noktasında bir söz vermeyeceğimiz gibi, tüm gerekli adımları atmak konusunda da hakkımızı saklı tutacağız” Tayvan’ın en önemli müttefiki ise, ABD. Washington, Nisan ve Mayıs 2019’da Çin’in muhalefetine rağmen Tayvan Boğazı’na savaş gemileri göndermişti. Corona virüs ve ticaret savaşları, ABD’nin Çin’e yaptırımları ve Güney Çin Denizi’nde Pekin’in askeri ağırlığını artırmasının yanı sıra Tayvan da taraflar arasındaki gerginlik başlıklarından biri. ABD Tayvan’la diplomatik ilişkisi kurmasa da çeşitli anlaşmalar gereği Tayvan’ı koruma altında tutuyor ve bu ülkeye silah satıyor. Pentagon’un açıkladığı verilere göre, son 10 yılda Tayvan’a 15 milyar dolardan fazla silah satışı yapıldı.

Tayvan Boğazı, Çin’le Tayvan’ı birbirinden ayırıyor. Boğazın genişliği ise, 180 kilometre. 1949 yılında Çin iç savaşı sırasında, komünistlere yenilen milliyetçiler, Tayvan adasına kaçmışlardı. Nüfusunun yüzde 90’ından fazlası Han kökenli Çinli olan Tayvan, Çin ile ticari ve kültürel ilişkileri bulunmakla birlikte, ülkenin demokratik niteliğini de korumak istiyor.

YORUMLAR

s

En az 10 karakter gerekli

Sıradaki haber:

2020 yılı işsizlik rakamları açıklandı!

HIZLI YORUM YAP

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.